Zapraszamy do przeczytania artykułu i obejrzenia nagrania webinarium, które przygotowały Anna Wysocka i Agnieszka Deja w ramach projektu Miesiące Tematyczne z LABiBem 2025.
Współczesna biblioteka to nie tylko miejsca, gdzie można wypożyczyć książki. To miejsce spotkań i przestrzeń do kreatywnego spędzania czasu. Aby przyciągnąć nowych czytelników i zaskoczyć stałych bywalców, warto sięgnąć po nieszablonowe działania, które ożywią biblioteczne mury i wyjdą poza tradycyjne ramy. Oto kilka inspirujących pomysłów na akcje i warsztaty, które mogą wzbogacić ofertę biblioteki i przyciągnąć różne grupy odbiorców.
Akcja: poszukiwania
Biblioteka może zamienić się w farmę dyń czy motyli. W różnych miejscach biblioteki
ukrywane są papierowe motyle, pisanki, dynie. Zadaniem uczestników jest ich odnalezienie i zebranie określonej liczby elementów — jednej pary, trzech par lub jak najwięcej. To świetny sposób na poznanie bibliotecznej przestrzeni. Akcja ta może być związana z konkretnymi świętami lub wydarzeniami, np. Wielkanocą (pisanki), Dniem Kropki czy Dniem Motyla lub jesiennym sezonem (dynie).
Akcja: Poszukiwania w plenerze
Poszukiwania można także przenieść poza bibliotekę. W przestrzeni publicznej ukrywane są specjalne zakładki do książek, które czytelnicy mogą znaleźć i zabrać ze sobą, a następnie w określonym terminie oddać do biblioteki, by otrzymać nagrodę. Akcja zachęca do spacerów i odkrywania miejscowości, jest podobna do podchodów.
Inną formą jest popularny bookcrossing – zostawianie książek z darów w różnych miejscach, by inni mogli je znaleźć i przeczytać. Warto dołączyć do książek zakładki lub ulotki z danymi biblioteki. To świetny sposób na promowanie czytelnictwa i wymianę książek między mieszkańcami.
Akcja: rysowania
Zachęcenie czytelników do rysowania i tworzenia to doskonały sposób na rozwijanie kreatywności. Z okazji Dnia Pluszowego Misia można zorganizować akcję rysowania misia i przygotować wystawę prac. Z kolei z okazji Walentynek możemy zaproponować czytelnikom stworzenie własnoręcznie kartki walentynkowej dla biblioteki. Z powstałych prac można przygotować galerie, które przyciągną do bibliotek odwiedzających.
Akcja: Upominki do wypożyczonych książek
Czytelników można zaskoczyć drobnym upominkiem dołączonym do wypożyczonej książki.
Może to być kolorowanka (nie musi być tylko dla dzieci, powodzeniem cieszą się mandale), wykreślanka z okazji Dnia Czerwonego Kapturka, inspirujący cytat z książek na Dzień Optymisty lub Dzień Doceniania. W zimowe dni można dołączyć herbatę zapakowaną próżniowo, a na wiosnę – nasionka kwiatów lub ziół do posadzenia. To miły gest, który
sprawi, że wizyta w bibliotece stanie się jeszcze przyjemniejsza. Podarunki można dopasować do dni, które znajdziemy w kalendarzu świąt nietypowych na stronie www.kalbi.pl.
Akcja: Pakiety i książki w ciemno
Czytelnicy mogą otrzymać tajemniczą książkę zapakowaną w papier, bez ujawniania jej tytułu. Wypożyczają książkę, czytając tylko krótki opis. Takie „książki w ciemno” mogą być przygotowane z okazji Walentynek, Dnia Dziecka, Dnia Miłośników Książek czy innych specjalnych okazji. Można także stworzyć tematyczne pakiety książek na wakacje — dla różnych grup wiekowych, tematyczne, z konkretnymi gatunkami literackimi.
Akcja: zagadki
W bibliotece można zachęcić czytelników do logicznego myślenia i rozwiązywania zagadek.
● Fredro i co było dalej?: fragment twórczości Aleksandra Fredry z pustym miejscem do uzupełnienia. Wersja przygotowana dla dzieci oraz dorosłych.
● Zaszyfrowana biblioteka: cytat zamiast literek otrzymał symbole. W różnych miejscach w bibliotece ukryto kartki z symbolami i odpowiadającymi im literami. Zadaniem uczestników było odszyfrowanie wiadomości.
Zagadkowy Zawrót Głowy:
● co miesiąc: zadanie dotyczące danego regionu lub województwa
● zadania: krzyżówki, rebusy, zagadki, szyfry, quizy, anagramy
● za poprawne rozwiązanie uczestnik otrzymuje pieczątkę
● po zebraniu 5 pieczątek uczestnik otrzymuje nagrodę (notes)
● za 10 zebranych pieczątek – nagroda specjalna (płócienna torba)
● dla wytrwałych (12 pieczątek) – nagrody pozyskane z Biura Promocji Gminy i Powiatu
● zabawa trwa miesiąc – do pierwszego tygodnia następnego miesiąca
● zadanie dostępne we wszystkich placówkach oraz do pobrania na stronie www
biblioteki
● zabawa bez limitu wiekowego – dla rodzin, młodzieży, dorosłych, seniorów
Strona do tworzenia krzyżówek, wykreślanek, anagramów:
https://progmar.net.pl/szkola/panel-nauczyciela/logowanie – trzeba założyć konto, aby można było zapisać i pobrać zadania. Limit tworzenia zadań.
Strona do tworzenia rebusów: https://rebus.club/pl
Strona z szyframi: https://cdw.edu.pl/ksiega-szyfrow-czyli-zbior-zabaw-z-szyframi-do-
pobrania/
Biblioteka to siła:
Akcja roczna, w której każdy miesiąc poświęcony jest innej “sile” – słowa, współpracy, kreatywności. Zadania można dopasowywać do konkretnych miesięcy. W lutym, miesiącu
kreatywności, przygotowaliśmy zabawy plastyczne. Uczestnicy musieli narysować ulubioną scenę z książki lub swój portret jako bohatera ulubionej powieści. W marcu, miesiącu słowa, zadanie polegało na dopisaniu do liter ze słowa “biblioteka” pasujących określeń. Inny
pomysł to “Brzechwowe zagadki”, czyli uzupełnianie fragmentów wierszy Jana Brzechwy.
Za każde zadanie uczestnik otrzymuje pieczątkę na specjalnie przygotowanej karcie. Za
zebranie 10 pieczątek czeka go nagroda.
Kreatywne warsztaty
Biblioteka może także organizować warsztaty rękodzielnicze, takie jak:
● Słone słoiki – warsztaty dekorowania słoików, które można wykonać z recyklingowanych słoików i kolorowej soli, która farbowana jest kredami.
● Magnetyczne zakładki – uczestnicy tworzą zakładki do książek z wykorzystaniem kolorowego papieru, magnesów i ozdobnych elementów.
● Karmniki ze słoika – uczestnicy przygotowują karmniki dla ptaków z wykorzystaniem słoików i sznurka.
Podsumowanie
Kreatywne i nieszablonowe działania w bibliotece to doskonały sposób na budowanie relacji z czytelnikami, przyciąganie nowych osób i promowanie czytelnictwa w atrakcyjny sposób.
Warto eksperymentować i wprowadzać coraz to nowsze pomysły, aby biblioteka była nie tylko wypożyczalnią, lecz także przestrzenią do twórczego spędzania czasu. Przy organizacji
akcji ważne jest zaangażowanie, zachęcanie do udziału, dostosowanie działań do potrzeb i zainteresowań lokalnej społeczności. Upominki, które otrzymują czytelnicy podczas akcji to:
cukierki, lizaki, żelki (małe torebeczki), gadżety (notesy, odblaski, smycze, długopisy, torby),
książki z darów.